Επιδεινώθηκε η καθαρή θέση ξένων επενδύσεων στην Κύπρο το 2025
Περαιτέρω επιδείνωση παρουσίασε το 2025 η καθαρή θέση των άμεσων ξένων επενδύσεων (ΑΞΕ) στην Κύπρο, με την αρνητική θέση να διευρύνεται στα €44,9 δισεκατομμύρια, από €40,1 δισ. το 2024, καθώς το απόθεμα των εισερχόμενων επενδύσεων αυξήθηκε περισσότερο από εκείνο των εξερχόμενων, σύμφωνα με έκθεση της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου (ΚΤΚ), που δημοσιοποιήθηκε την Παρασκευή. Την ίδια ώρα, μετά την προσαρμογή των στοιχείων για την επίδραση των Οντοτήτων Ειδικού Σκοπού (SPEs), οι εισερχόμενες επενδυτικές συναλλαγές ανήλθαν σε €10,1 δισ., έναντι μόλις €120,3 εκατ. το 2024, Παράλληλα, οι συνολικές καθαρές συναλλαγές άμεσων ξένων επενδύσεων παρέμειναν αρνητικές για έβδομη συνεχόμενη χρονιά, διαμορφούμενες στα -€5,1 δισ. το 2025, έναντι -€1,2 δισ. το 2024. Η έκθεση καταγράφει επίσης σημαντική υποχώρηση στις αποδόσεις τόσο των εξερχόμενων όσο και των εισερχόμενων επενδύσεων. Ειδικότερα, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΚΤΚ, το απόθεμα των εξερχόμενων άμεσων ξένων επενδύσεων, δηλαδή των επενδύσεων κυπριακών επιχειρήσεων στο εξωτερικό, αυξήθηκε στα €336,5 δισ. το 2025, από €326,1 δισ. το 2024. Αντίστοιχα, το απόθεμα των εισερχόμενων επενδύσεων στην Κύπρο ανήλθε στα €381,4 δισ., έναντι €366,3 δισ. την προηγούμενη χρονιά. Ως αποτέλεσμα, η αρνητική καθαρή θέση διευρύνθηκε κατά περίπου €4,8 δισ. Σε ό,τι αφορά τις συνολικές επενδυτικές συναλλαγές, οι εξερχόμενες άμεσες ξένες επενδύσεις ανήλθαν το 2025 στα €14,7 δισ., ενώ οι εισερχόμενες έφθασαν τα €19,8 δισ. Η ΚΤΚ καταγράφει, ωστόσο, αρνητικές καθαρές συναλλαγές ύψους €5,1 δισ., έναντι €1,2 δισ. το 2024. Εισερχόμενες συναλλαγές €10,1 δισ. μετά την προσαρμογή για SPEs Στα συμπληρωματικά στοιχεία της έκθεσης, στα οποία οι Οντότητες Ειδικού Σκοπού αντιμετωπίζονται ως μη κάτοικοι, οι εισερχόμενες επενδυτικές συναλλαγές ανήλθαν το 2025 σε €10.080,5 εκατ., έναντι €120,3 εκατ. το 2024. Η αύξηση αυτή προήλθε κυρίως από τις χρηματοοικονομικές και ασφαλιστικές δραστηριότητες, με συναλλαγές €6.718,4 εκατ., καθώς και από τις δραστηριότητες ακίνητης περιουσίας, με €2.542,8 εκατ. Σε επίπεδο αποθεμάτων, το προσαρμοσμένο απόθεμα εισερχόμενων ΑΞΕ αυξήθηκε κατά 8%, στα €92.608,2 εκατ., από €85.768,4 εκατ. το 2024. Το αντίστοιχο απόθεμα εξερχόμενων ΑΞΕ αυξήθηκε κατά 1%, στα €33.468,7 εκατ., από €33.130,9 εκατ. Η προσαρμοσμένη καθαρή θέση ΑΞΕ, ωστόσο, ήταν ακόμη πιο αρνητική, φθάνοντας τα -€59.139,5 εκατ. το 2025, από -€52.637,5 εκατ. την προηγούμενη χρονιά. Η ΚΤΚ διευκρινίζει ότι οι SPEs περιλαμβάνονται στα συνήθη στατιστικά στοιχεία ως κάτοικοι Κύπρου, σύμφωνα με τη διεθνή μεθοδολογία, λόγω της εγγραφής τους στη χώρα. Ωστόσο, έχουν περιορισμένη ή καθόλου φυσική παρουσία και μικρή ή μηδενική αλληλεπίδραση με την εγχώρια οικονομία, καθώς οι επενδυτικές θέσεις και συναλλαγές τους είναι σχεδόν εξ ολοκλήρου διασυνοριακές. Για τον λόγο αυτό, η ΚΤΚ δημοσιεύει και συμπληρωματικά στοιχεία που τις εξαιρούν, ώστε να παρέχεται σαφέστερη εικόνα των επενδύσεων που συνδέονται με την εγχώρια οικονομία. Μείωση στις αποδόσεις των επενδύσεων Σημαντική μείωση καταγράφηκε και στις αποδόσεις των άμεσων ξένων επενδύσεων το 2025. Το ποσοστό απόδοσης των εξερχόμενων επενδύσεων υποχώρησε στο 5%, από 8,3% το 2024, ενώ η απόδοση των εισερχόμενων επενδύσεων μειώθηκε στο 5,8%, από 8,6%. Τα συνολικά εισοδήματα από εξερχόμενες επενδύσεις μειώθηκαν στα €16,7 δισ. το 2025, από €27,1 δισ. το 2024, ενώ τα εισοδήματα από εισερχόμενες επενδύσεις υποχώρησαν στα €22 δισ., από €31,4 δισ. Ως αποτέλεσμα, τα καθαρά εισοδήματα από άμεσες ξένες επενδύσεις παρέμειναν αρνητικά, διευρυνόμενα στα €5,3 δισ. το 2025, από €4,3 δισ. την προηγούμενη χρονιά. Κυρίαρχη η Ευρώπη, ενίσχυση των δεσμών με την Ασία Σε γεωγραφικό επίπεδο, η Ευρώπη παρέμεινε ο σημαντικότερος επενδυτικός εταίρος της Κύπρου, τόσο για τις εισερχόμενες όσο και για τις εξερχόμενες άμεσες ξένες επενδύσεις. Το απόθεμα των εξερχόμενων επενδύσεων προς την Ευρώπη ανήλθε στα €204,8 δισ. το 2025, ενώ οι εισερχόμενες επενδύσεις από την ευρωπαϊκή ήπειρο έφθασαν τα €294,3 δισ. Η Αμερική αποτέλεσε τη δεύτερη σημαντικότερη ήπειρο, με το απόθεμα των εξερχόμενων επενδύσεων να ανέρχεται στα €52,5 δισ. και των εισερχόμενων στα €57,7 δισ. Η ΚΤΚ καταγράφει επίσης αξιοσημείωτη αύξηση των επενδυτικών δεσμών με την Ασία. Το συνολικό απόθεμα εισερχόμενων επενδύσεων από την περιοχή αυξήθηκε από €8,4 δισ. το 2024 σε €26,8 δισ. το 2025, ενώ το απόθεμα εξερχόμενων επενδύσεων προς την Ασία υπερδιπλασιάστηκε, φθάνοντας τα €25 δισ. Η Κύπρος είχε επενδυτικές σχέσεις με τουλάχιστον 142 χώρες όσον αφορά τις εξερχόμενες επενδύσεις και με τουλάχιστον 175 χώρες όσον αφορά τις εισερχόμενες. Ωστόσο, οι δέκα πρώτες χώρες αντιπροσώπευαν περισσότερο από το 60% των κατανεμημένων αποθεμάτων, με τη Ρωσία να αναδεικνύεται ως ο σημαντικότερος επενδυτικός εταίρος. Με βάση την τελική επενδύουσα οικονομία, η Ευρώπη, με €231,9 δισ., και η Αμερική, με €92,3 δισ., αποτέλεσαν τις σημαντικότερες τελικές πηγές εισερχόμενων επενδυτικών κεφαλαίων. Οι κύριες χώρες τελικού επενδυτή ήταν η Ρωσία, οι Ηνωμένες Πολιτείες, το Λουξεμβούργο και το Ηνωμένο Βασίλειο. Κυριαρχούν οι χρηματοπιστωτικές και ασφαλιστικές δραστηριότητες Ως προς την οικονομική δραστηριότητα, το μεγαλύτερο μέρος των άμεσων ξένων επενδύσεων συγκεντρώθηκε στον τριτογενή τομέα της οικονομίας, δηλαδή στις υπηρεσίες, με κυρίαρχο τον κλάδο των χρηματοπιστωτικών και ασφαλιστικών δραστηριοτήτων. Το απόθεμα των εισερχόμενων επενδύσεων στον τριτογενή τομέα ανήλθε στα €374,5 δισ. το 2025, έναντι €360,1 δισ. το 2024. Αντίστοιχα, οι εξερχόμενες επενδύσεις στον ίδιο τομέα έφθασαν τα €221,3 δισ., από €212,4 δισ. την προηγούμενη χρονιά. Πηγή: ΚΥΠΕ
