GSI: Έως €138 εκατ. ετήσιο όφελος – Πόσο μειώνεται το κόστος στην Κύπρο
Σημαντική μείωση του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας στην Κύπρο, με ετήσιο όφελος για τους καταναλωτές των δύο χωρών που μπορεί να φθάσει τα 138 εκατομμύρια ευρώ, καταγράφει μελέτη για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου μέσω του Great Sea Interconnector (GSI). Ωστόσο, τα οικονομικά οφέλη περιορίζονται αισθητά εάν η Κύπρος εξασφαλίσει φθηνότερο φυσικό αέριο για την ηλεκτροπαραγωγή της. Τα αποτελέσματα παρουσίασε στο συνέδριο του Ινστιτούτου Ενέργειας Νοτιοανατολικής Ευρώπης (ΙΕΝΕ) ο καθηγητής Παντελής Μπίσκας, στη βάση προσομοίωσης της λειτουργίας των ηλεκτρικών συστημάτων Ελλάδας και Κύπρου το 2035. Σύμφωνα με το MonoNews, μελέτη εξετάζει τρία σενάρια μεταφορικής ικανότητας του καλωδίου, στα 500, 750 και 1.000 μεγαβάτ (MW), συγκρίνοντας το κόστος ηλεκτροδότησης, τις εισαγωγές και εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας και την αξιοποίηση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας. Στην Κύπρο το μεγαλύτερο οικονομικό όφελος Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, η ετήσια εξοικονόμηση για τους καταναλωτές των δύο χωρών κυμαίνεται μεταξύ 123 και 138 εκατομμυρίων ευρώ, ανάλογα με τη δυναμικότητα της διασύνδεσης. Το μεγαλύτερο μέρος του οφέλους αφορά την Κύπρο, καθώς η διασύνδεση επιτρέπει την εισαγωγή φθηνότερης ηλεκτρικής ενέργειας από την ελληνική αγορά. Το μέσο κόστος προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας στην Κύπρο εκτιμάται ότι μπορεί να μειωθεί κατά περίπου 18%, ή 21,3 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ακόμη και μετά τον συνυπολογισμό των χρεώσεων του GSI που περιλαμβάνονται στη μελέτη. Οι προσομοιώσεις δείχνουν ότι η Κύπρος θα μπορούσε να καλύπτει περίπου το 26% έως 27% της ετήσιας ζήτησής της μέσω εισαγωγών από την Ελλάδα, περιορίζοντας τη λειτουργία ακριβότερων εγχώριων μονάδων ηλεκτροπαραγωγής. Τα πρώτα 500 MW αποδίδουν το μεγαλύτερο όφελος Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το συμπέρασμα ότι σημαντικό μέρος των οικονομικών ωφελειών επιτυγχάνεται ήδη με μεταφορική ικανότητα 500 MW. Στο συγκεκριμένο σενάριο, το καλώδιο λειτουργεί στο ανώτατο όριο της μεταφορικής του ικανότητας για 609 ώρες ετησίως. Με την αύξηση της δυναμικότητας στα 750 MW, οι ώρες πλήρους αξιοποίησης μειώνονται σε μόλις 35. Αυτό σημαίνει ότι, υπό τις παραδοχές της μελέτης, η πρόσθετη δυναμικότητα πέραν των 500 MW προσφέρει μικρότερα επιπλέον οικονομικά οφέλη, χωρίς ωστόσο να αναιρεί τη δυνατότητα μεγαλύτερων ανταλλαγών ηλεκτρικής ενέργειας. Σημαντική μείωση στις περικοπές φωτοβολταϊκών Η ηλεκτρική διασύνδεση εκτιμάται ότι θα συμβάλει και στον περιορισμό των περικοπών παραγωγής από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Στην Κύπρο, το ποσοστό περικοπών ΑΠΕ προβλέπεται να μειωθεί από 11,8% χωρίς διασύνδεση σε περίπου 4,5% με τη λειτουργία του καλωδίου. Σε απόλυτους αριθμούς, η ενέργεια που δεν μπορεί να αξιοποιηθεί περιορίζεται από 317 γιγαβατώρες σε περίπου 79 έως 95 γιγαβατώρες ετησίως. Μικρότερη αλλά θετική επίδραση καταγράφεται και στην Ελλάδα, όπου οι περικοπές ΑΠΕ υποχωρούν από 3,1% σε περίπου 2,9%. Η δυνατότητα ανταλλαγής ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ των δύο συστημάτων επιτρέπει την καλύτερη αξιοποίηση της πράσινης παραγωγής, ιδιαίτερα σε περιόδους αυξημένης παραγωγής από φωτοβολταϊκά και αιολικά πάρκα. Το φθηνό φυσικό αέριο αλλάζει τα δεδομένα Καθοριστικός παράγοντας για την οικονομική απόδοση του έργου αναδεικνύεται το μελλοντικό κόστος του φυσικού αερίου στην Κύπρο. Στο βασικό σενάριο της μελέτης χρησιμοποιείται τιμή φυσικού αερίου περίπου 28 ευρώ ανά μεγαβατώρα για το 2035. Σε εναλλακτική προσομοίωση, όπου η Κύπρος εξασφαλίζει φυσικό αέριο με κόστος περίπου 18 ευρώ ανά μεγαβατώρα, οι εγχώριες μονάδες ηλεκτροπαραγωγής γίνονται ανταγωνιστικότερες. Ως αποτέλεσμα, οι καθαρές εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας από την Ελλάδα μειώνονται περίπου στο μισό. Παράλληλα, το ετήσιο όφελος για τους καταναλωτές περιορίζεται στα 40 έως 50 εκατομμύρια ευρώ, έναντι 123 έως 138 εκατομμυρίων στο βασικό σενάριο. Η συγκεκριμένη παραδοχή αποτελεί δοκιμή ευαισθησίας της μελέτης και όχι πρόβλεψη για την τιμή στην οποία θα προμηθεύεται φυσικό αέριο η Κύπρος το 2035. Τα ευρήματα αναδεικνύουν ότι η οικονομική απόδοση του Great Sea Interconnector εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από τις μελλοντικές τιμές καυσίμων, τη σύνθεση του ηλεκτροπαραγωγικού μείγματος, την ανάπτυξη συστημάτων αποθήκευσης και τη λειτουργία των συμβατικών μονάδων. Παράλληλα, τα αποτελέσματα αποτελούν εκτιμήσεις βάσει συγκεκριμένων σεναρίων και δεν συνιστούν εγγύηση αντίστοιχης μείωσης στους τελικούς λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος των νοικοκυριών.