Κύπρος: Συμμετοχή σε ευρωπαϊκό έργο για δομικά υλικά από θαλάσσια φυτά
Η Κύπρος συμμετέχει σε ευρωπαϊκό έργο για καινοτόμα δομικά υλικά από θαλάσσια φυτά και απόβλητα εκσκαφών με το κέντρο ΑΚΤΗ να δοκιμάζει τη μετατροπή θαλάσσιων φυτών σε θερμομονωτικά υλικά και την επαναχρησιμοποίηση χώματος από εκσκαφές στην Κύπρο. Παράλληλα θα συντονίσει αντίστοιχες προσπάθειες αξιοποίησης αποβλήτων σε νέα προϊόντα στην Αυστρία, την Ουγγαρία, τη Σερβία και την Ουκρανία. Όπως αναφέρεται σε δελτίο Τύπου της ΑΚΤΗΣ μερικές από τις λύσεις που θα δοκιμαστούν είναι θερμομόνωση από θαλάσσια φυτά, δομικά υλικά από υπολείμματα ψωμιού και μονωτικές πλάκες από απόβλητα τροφίμων. Πρόκειται για το έργο HUBS4BUILD, με τη συμμετοχή της ΑΚΤΗΣ, με στόχο να μειωθούν τα απόβλητα και το περιβαλλοντικό αποτύπωμα του κατασκευαστικού τομέα, αξιοποιώντας υλικά που σήμερα καταλήγουν στα σκουπίδια. Στην Κύπρο, η ΑΚΤΗ θα αναλάβει την αξιοποίηση υπολειμμάτων Ποσειδωνίας (Posidonia oceanica) και χώματος από εκσκαφές, με πιλοτικές δοκιμές στην επαρχία Λεμεσού. Το HUBS4BUILD χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα Horizon Europe και ενώνει πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, τεχνολογικές επιχειρήσεις, τοπικές αρχές και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών από 13 ευρωπαϊκές χώρες. Στο πλαίσιο του έργου θα δημιουργηθούν 13 περιφερειακοί Κόμβοι Κυκλικότητας (Circularity Hubs), όπου θα δοκιμαστούν νέοι τρόποι μετατροπής τοπικών αποβλήτων σε χρήσιμα προϊόντα. Οι δοκιμές θα γίνουν σε πραγματικές συνθήκες, ώστε να αξιολογηθεί η τεχνική τους απόδοση, το περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα και η οικονομική τους βιωσιμότητα. Παράλληλα, θα εξεταστεί πώς μπορούν να εφαρμοστούν από επιχειρήσεις και τοπικές αρχές, δημιουργώντας νέες ευκαιρίες για την τοπική οικονομία. Στην Κύπρο, οι πιλοτικές δράσεις θα πραγματοποιηθούν στην επαρχία Λεμεσού, υπό τον συντονισμό της ΑΚΤΗΣ, σε συνεργασία με το Σύμπλεγμα Υπηρεσιών Κοινοτήτων Ανατολικής Λεμεσού, το Πανεπιστήμιο του Rostock, Γερμανούς ειδικούς στην επεξεργασία θαλάσσιων φυτών καθώς και με τοπικούς φορείς και επαγγελματίες. Σημειώνεται ότι το Posidonia oceanica, είναι ενδημικό θαλάσσιο φυτό της Μεσογείου που στηρίζει τη θαλάσσια βιοποικιλότητα και δεσμεύει και αποθηκεύει άνθρακα. Ακόμη και όταν τα νεκρά φύλλα του συσσωρεύονται στις ακτές, απορροφούν μέρος της κυματικής ενέργειας, συγκρατούν ιζήματα, περιορίζουν τη διάβρωση και, μέσω της αποσύνθεσής τους, τροφοδοτούν την παράκτια τροφική αλυσίδα με οργανική ύλη και θρεπτικά στοιχεία. Καθώς οι τοπικές αρχές συχνά απομακρύνουν αυτές τις συσσωρεύσεις για τουριστικούς και αισθητικούς λόγους, η ΑΚΤΗ θα αξιοποιήσει το ήδη συλλεγμένο υλικό, που διαφορετικά θα κατέληγε ως απόβλητο, για την παραγωγή θερμομόνωσης. Τα οργανικά υπολείμματα της επεξεργασίας θα αξιοποιηθούν για παραγωγή κομπόστ, ενώ θα δοκιμαστούν τεχνικές διαχωρισμού και επαναχρησιμοποίησης χώματος από εκσκαφές σε κατασκευαστικές εφαρμογές, όπως φυσικά επιχρίσματα και στρώσεις αποστράγγισης. Οι δράσεις θα συμπληρωθούν με πιλοτικές λύσεις ανάκτησης και επαναχρησιμοποίησης νερού. Η ΑΚΤΗ θα συντονίσει αντίστοιχες δοκιμές αξιοποίησης αποβλήτων σε άλλες τέσσερις ευρωπαϊκές χώρες, σε συνεργασία με τους τοπικούς εταίρους. Στην Αυστρία, υπολείμματα ψωμιού θα χρησιμοποιηθούν για την παραγωγή πλακών επίπλων και τρισδιάστατα εκτυπωμένων δομικών στοιχείων. Στην Ουγγαρία, άχυρο από γεωργικές δραστηριότητες θα μετατραπεί σε στρώματα. Στη Σερβία, υπολείμματα τροφίμων και ίνες κάνναβης θα χρησιμοποιηθούν για την παραγωγή μονωτικών πλακών. Στην Ουκρανία, απόβλητα κατεδαφίσεων και γεωργικά υπολείμματα θα αξιοποιηθούν για την παραγωγή νέων υλικών και καυσίμων που θα στηρίξουν την ανοικοδόμηση. Η έναρξη του HUBS4BUILD πραγματοποιήθηκε στην Κοζάνη, στις 28–30 Σεπτεμβρίου. Το HUBS4BUILD έχει διάρκεια τεσσάρων ετών (2026–2030) και συντονίζεται από το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Το έργο χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα Horizon Europe της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πηγή: ΚΥΠΕ