Κάνναβη και εθισμός: Ο ρόλος της ντοπαμίνης και της κληρονομικότητας
Η εξάρτηση από την κάνναβη αποτελεί υπαρκτή ιατρική κατάσταση, με τα περιστατικά διαταραχής χρήσης να παρουσιάζουν ανησυχητική τάση αύξησης, σύμφωνα με τον Αμερικανό ψυχίατρο και ειδικό στις εξαρτήσεις Δρ Κέβιν Χιλ (Kevin Hill). Ο ίδιος συνδέει την εξέλιξη αυτή με την αυξανόμενη περιεκτικότητα των προϊόντων κάνναβης σε δραστικές ουσίες. Σε συνέντευξή του στο περιοδικό Men’s Health , που δημοσιεύθηκε στις 27 Οκτωβρίου 2026, ο Δρ Χιλ, επικεφαλής του Τμήματος Ψυχιατρικής Εξαρτήσεων στο Beth Israel Deaconess Medical Center, εξηγεί ότι, παρόλο που οι περισσότεροι χρήστες κάνναβης δεν αναπτύσσουν εξάρτηση, ένα σημαντικό ποσοστό αντιμετωπίζει προβλήματα που σχετίζονται με τη χρήση της. Από το 10%–30% στο 30%–35% Σύμφωνα με τον ειδικό, παλαιότερα επιστημονικά δεδομένα έδειχναν ότι περίπου το 10% έως 30% των ενηλίκων χρηστών ανέπτυσσαν διαταραχή χρήσης κάνναβης. Όπως υποστηρίζει, νεότερα δημοσιευμένα δεδομένα ανεβάζουν το ποσοστό στο 30%–35%. Ο Δρ Χιλ αποδίδει μέρος αυτής της εξέλιξης στην αύξηση της δραστικότητας των προϊόντων κάνναβης, η οποία ενδέχεται να ενισχύει τον κίνδυνο προβληματικής χρήσης. Πρέπει, ωστόσο, να σημειωθεί ότι η διαταραχή χρήσης κάνναβης περιλαμβάνει διαφορετικούς βαθμούς σοβαρότητας και δεν ταυτίζεται σε όλες τις περιπτώσεις με σοβαρή εξάρτηση. Επίσης, τα ποσοστά που παραθέτει ο ειδικός στη συνέντευξη δεν συνοδεύονται στο συγκεκριμένο απόσπασμα από τις αντίστοιχες μελέτες, ώστε να είναι δυνατή η άμεση σύγκρισή τους. Πώς επηρεάζει η κάνναβη τον εγκέφαλο Ο Αμερικανός ψυχίατρος εξηγεί ότι η κάνναβη επηρεάζει ορισμένους από τους ίδιους νευροδιαβιβαστές που εμπλέκονται και σε άλλες μορφές εξάρτησης. Μεταξύ αυτών βρίσκεται η ντοπαμίνη, μια ουσία που συμμετέχει στους μηχανισμούς ανταμοιβής και ενίσχυσης της συμπεριφοράς στον εγκέφαλο. Όπως σημειώνει, τόσο η κάνναβη όσο και άλλες ουσίες, όπως τα οπιοειδή, μπορούν να προκαλέσουν αύξηση της δραστηριότητας της ντοπαμίνης, αν και η ένταση και ο τρόπος δράσης διαφέρουν σημαντικά. Αυτοί οι κοινοί νευροβιολογικοί μηχανισμοί αποτελούν έναν από τους λόγους για τους οποίους η επιστημονική έρευνα εξετάζει παρόμοιες θεραπευτικές προσεγγίσεις για διαφορετικές διαταραχές εξάρτησης. Παίζει ρόλο η κληρονομικότητα; Σύμφωνα με τον Δρ Χιλ, υπάρχει και γενετική διάσταση στον κίνδυνο ανάπτυξης διαταραχής χρήσης κάνναβης. Παρότι οι γενετικοί παράγοντες δεν έχουν μελετηθεί στον ίδιο βαθμό όπως σε άλλες εξαρτήσεις, το οικογενειακό ιστορικό εξάρτησης από οποιαδήποτε ουσία φαίνεται να αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης προβληματικής χρήσης. Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα άτομο με οικογενειακό ιστορικό θα αναπτύξει απαραίτητα εξάρτηση, αλλά ότι μπορεί να παρουσιάζει αυξημένη ευαλωτότητα. Η σημασία της έγκαιρης αναγνώρισης Η διαταραχή χρήσης κάνναβης αναγνωρίζεται από την ιατρική κοινότητα και μπορεί να εκδηλωθεί με δυσκολία περιορισμού της χρήσης, έντονη επιθυμία για την ουσία και συνέχιση της κατανάλωσης παρά τις αρνητικές συνέπειες στην καθημερινότητα. Η αναγνώριση αυτών των συμπτωμάτων είναι σημαντική, καθώς η προβληματική χρήση μπορεί να επηρεάσει την εργασία, τις προσωπικές σχέσεις και τη συνολική λειτουργικότητα ενός ατόμου. Το βασικό μήνυμα της συνέντευξης είναι ότι η κάνναβη δεν προκαλεί εξάρτηση σε όλους τους χρήστες, αλλά δεν είναι και απαλλαγμένη από τέτοιους κινδύνους, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιούνται προϊόντα υψηλής δραστικότητας.