ΕΕ-Καναδάς: Ψηφιακό εμπόριο, ορυκτά και πυροσβεστικά στη Συμμαχία Μέλλοντος
Σε μια νέα «Συμμαχία για το Μέλλον» επενδύουν η ΕΕ και ο Καναδάς στη σημερινή 21η Σύνοδο Κορυφής στο Μόντρεαλ, σε μια περίοδο που οι δύο πλευρές αναζητούν σταθερούς εταίρους απέναντι στους αμερικανικούς δασμούς και τις απειλές προσάρτησης του Ντόναλντ Τραμπ. Σύμφωνα με σχέδιο κοινής δήλωσης, που διακινήθηκε στα κράτη μέλη, οι δύο πλευρές προγραμματίζουν σειρά ανακοινώσεων μεταξύ των οποίων συμφωνία για το ψηφιακό εμπόριο, με στόχο «ταχύτερες, φθηνότερες και ασφαλείς ψηφιακές συναλλαγές», συμφωνία ενίσχυσης της συνεργασίας των αρχών ανταγωνισμού και σύμφωνο που θα επιτρέπει στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων να χρηματοδοτεί καναδικά έργα κρίσιμων ορυκτών. Το σχέδιο προβλέπει επίσης κοινή αγορά 50 πυροσβεστικών αεροσκαφών της καναδικής De Havilland, που θα αναπτυχθούν έως το 2030 για την αντιμετώπιση των δασικών πυρκαγιών. Ο Καναδάς αναμένεται να ξεκινήσει διαπραγματεύσεις για συμμετοχή στο πρόγραμμα κινητικότητας Erasmus, ενώ οι δύο πλευρές θα εξετάσουν από κοινού τη διεύρυνση της ενεργειακής συνδεσιμότητας, με μελέτη σκοπιμότητας για εξαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) προς την Ευρώπη. «Ο Καναδάς και η ΕΕ, με απαράμιλλη πρόσβαση στις αγορές, κοινές αξίες και συμπληρωματικές οικονομικές δυνάμεις, μπορούν να οικοδομήσουν μια πιο βαθιά και πιο ολοκληρωμένη σχέση», αναφέρει το κείμενο. «Η ιδέα μας είναι απλή: σύνδεση χωρίς ένταξη», δήλωσε η Πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, στο Ινστιτούτο C.D. Howe, περιγράφοντας τον Καναδά ως πρώτο «συνδεδεμένο μέλος» της ΕΕ. «Μπορούμε να χτίσουμε μια εταιρική σχέση που πλησιάζει την ιδιότητα του μέλους περισσότερο από οτιδήποτε έχουμε κάνει μέχρι σήμερα», πρόσθεσε. Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, μιλώντας στο Συμβούλιο Διεθνών Σχέσεων του Μόντρεαλ, υποστήριξε την πρόταση. «Είτε με αυτόν τον όρο είτε με άλλον, ένα πράγμα είναι σαφές: η σύνδεσή μας θα είναι η πιο στενή, η πιο βαθιά και η πιο μοναδική που υπάρχει», είπε, χαρακτηρίζοντας τον Καναδά «τον πιο ευρωπαίο από τους εταίρους μας εκτός Ευρώπης». Στη Σύνοδο αναμένεται να οριστικοποιηθεί η ένταξη του Καναδά στο ευρωπαϊκό δίκτυο υπερυπολογιστών, ενώ προωθείται και η ισχυρότερη συμμετοχή του στο Horizon Europe και το Erasmus+, καθώς και η συνεργασία σε τεχνητή νοημοσύνη, κλίμα, ασφάλεια και Αρκτική. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι αλυσίδες εφοδιασμού και οι κρίσιμες πρώτες ύλες. Οι εισαγωγές καναδικών κρίσιμων πρώτων υλών στην ΕΕ αυξήθηκαν πέρυσι κατά 62%, στα 3,3 δισ. ευρώ, ενώ το διμερές εμπόριο έχει ενισχυθεί πάνω από 80% χάρη στη CETA. Το 2025 οι συναλλαγές σε αγαθά και υπηρεσίες ξεπέρασαν τα 130 δισ. ευρώ. Στον τομέα της άμυνας, ο Καναδάς είναι η πρώτη μη ευρωπαϊκή χώρα που εντάχθηκε στο SAFE, με καναδική εταιρεία να έχει ήδη κερδίσει συμβόλαιο για την παροχή ραδιοεπικοινωνιών στον πολωνικό στρατό. «Σε έναν κόσμο αυξανόμενων αντιπαλοτήτων, η κυριαρχία και η ανεξαρτησία δεν είναι πλέον απλώς η ελευθερία να δρα κανείς μόνος. Είναι η ικανότητα να δρούμε από κοινού», είπε η φον ντερ Λάιεν. Κεντρικό θέμα είναι και η Ουκρανία, που αντιμετωπίζει κενό 70 δισ. ευρώ στον προϋπολογισμό του 2027. Η ΕΕ είναι διατεθειμένη να καλύψει τα δύο τρίτα, περίπου 46 δισ. ευρώ, και ζητά από συμμάχους όπως ο Καναδάς να αναλάβουν το υπόλοιπο, με νέα χρηματοδότηση πρόσθετη των υφιστάμενων δεσμεύσεων. Η Σύνοδος ξεκίνησε με διαφωνία, καθώς κάποια κράτη μέλη προεξάρχουσας της Γερμανίας πίεσε να απαλειφθεί από την κοινή διακήρυξη η αναφορά σε «συνδεδεμένο μέλος». Το κείμενο κάνει πλέον λόγο για «ολοένα στενότερη σύνδεση» (ever closer association). Ο Καναδός Πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ δήλωσε ότι βρισκόμαστε «στη διαδικασία διαμόρφωσης μιας νέας συμμαχίας για το μέλλον, με τον Καναδά ως συνδεδεμένο μέλος». Η συμμαχία, είχε πει νωρίτερα, πρέπει να είναι «αρκετά ισχυρή ώστε κανείς να μην μπορεί να υπαγορεύει τις επιλογές μας» και «αρκετά ανοιχτή ώστε να μπορούν να προστεθούν και άλλοι». Πηγή: ΚΥΠΕ