Τουρκικός Τύπος: Διπλωματική αναβάθμιση Τουρκοκυπρίων και πίεση στην Ελλάδα
Την ενίσχυση της διεθνούς παρουσίας των Τουρκοκυπρίων μέσω του Οργανισμού Τουρκικών Κρατών προβάλλει ο τουρκικός Τύπος, παρουσιάζοντάς την ως διπλωματικό αντίβαρο στην Κυπριακή Δημοκρατία. Παράλληλα, στην Ανατολική Μεσόγειο, το τουρκολιβυκό μνημόνιο και η προοπτική συμφωνίας θαλάσσιας οριοθέτησης με την Αίγυπτο προβάλλονται ως κινήσεις που περιορίζουν τα ελληνικά περιθώρια. Μεγάλα τουρκικά μέσα μιλούν για «πανικό» στην Αθήνα, ενώ αρθρογράφοι εκτιμούν ότι η Άγκυρα επιχειρεί να μεταβάλει τις γεωπολιτικές ισορροπίες, αξιοποιώντας τη διπλωματία, την αμυντική συνεργασία και τη στρατιωτική αποτροπή. Κύπρος – Τουρκοκύπριοι Η παρουσία των Τουρκοκυπρίων στον Οργανισμό Τουρκικών Κρατών αντιμετωπίζεται από φιλοκυβερνητικούς και εθνικιστικούς αρθρογράφους ως μέσο διεθνούς αναβάθμισης του ψευδοκράτους, παρά τις σχέσεις ορισμένων κρατών του οργανισμού με την Κυπριακή Δημοκρατία. Τουρκιγέ: «Αιώνας της Τουρκίας: Ενότητα στη γλώσσα, στη σκέψη και στην πράξη… Η φιλοκυβερνητική εφημερίδα εκτιμά ότι η συμμετοχή του ψευδοκράτους ως παρατηρητή στον Οργανισμό Τουρκικών Κρατών θα ενισχύσει τη διεθνή νομιμοποίησή του. Αναγνωρίζει, ωστόσο, ότι οι διαφορετικές προτεραιότητες των κρατών-μελών και οι εντάσεις γύρω από το Κυπριακό ενδέχεται να δοκιμάσουν τη συνοχή του οργανισμού. Αϊντινλίκ: «Ο Οργανισμός» Άρθρο της εθνικιστικής εφημερίδας χαρακτηρίζει τη συμμετοχή του ψευδοκράτους στον Οργανισμό Τουρκικών Κρατών διπλωματική επιτυχία της Άγκυρας και αντίβαρο στις σχέσεις κρατών της Κεντρικής Ασίας με την Κυπριακή Δημοκρατία. Υποστηρίζει παράλληλα ότι η Ελλάδα, ήδη από τη δεκαετία του 1970, και αργότερα το Ισραήλ και οι δυνάμεις που το υποστηρίζουν, επιδιώκουν τη διεθνή απομόνωση της Τουρκίας. Προειδοποιεί ότι οι προσπάθειες αυτές θα συνεχιστούν και ζητεί επαγρύπνηση απέναντι σε κινήσεις υπονόμευσης των τουρκικών πρωτοβουλιών. Ελλάδα – Τουρκολιβυκό μνημόνιο και Αίγυπτος Στο επίκεντρο της τουρκικής αρθρογραφίας βρίσκεται η προσπάθεια της Άγκυρας να αξιοποιήσει το τουρκολιβυκό μνημόνιο ως βάση για νέα συμφωνία με την Αίγυπτο. Η προοπτική αυτή παρουσιάζεται ως στρατηγική πρόκληση για την Αθήνα, αν και οι αναλυτές διαφοροποιούνται ως προς το κατά πόσον το Κάιρο είναι διατεθειμένο να μεταβάλει τις υφιστάμενες συνεργασίες του. Μιλιέτ: «Η επιλογή του Σίσι…» Ο αρθρογράφος Οζάι Σεντίρ θέτει ευθέως το δίλημμα της Αιγύπτου ανάμεσα στην Τουρκία και τον άξονα Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ, υποστηρίζοντας ότι η σημερινή επιλογή του Καίρου ενδέχεται να αποδειχθεί επιζήμια για τη μακροπρόθεσμη ασφάλειά του. Κατά τον αρθρογράφο, «ο Αιγύπτιος πρόεδρος βρίσκεται σήμερα στη γραμμή Ισραήλ–Ελλάδας–Ελληνοκυπρίων», παρότι η ισραηλινή ακροδεξιά αποτελεί δυνητική απειλή για την Αίγυπτο. Διερωτάται χαρακτηριστικά: «Όταν το Κάιρο και το Τελ Αβίβ βρεθούν αντιμέτωπα, με ποιανού το μέρος θα ταχθούν η Αθήνα και η νότια Λευκωσία;». Ο Σεντίρ αμφισβητεί επίσης τον σεβασμό της Ελλάδας και της Κυπριακής Δημοκρατίας προς τα αιγυπτιακά συμφέροντα, επικαλούμενος τους περιορισμούς στην απασχόληση Αιγυπτίων εργαζομένων, τις θέσεις του ΕΛΑΜ και την ελληνική αντίδραση στο ιδιοκτησιακό καθεστώς της Μονής Αγίας Αικατερίνης του Σινά. Διερωτάται εάν «οι σύμμαχοι του Καίρου δεν οφείλουν να σέβονται την κυριαρχία της Αιγύπτου όσο και τον θρησκευτικό πλουραλισμό». Υποστηρίζει ότι «ο βασικός λόγος του ενδιαφέροντος που δείχνουν σήμερα το Ισραήλ, η Ελλάδα και η ελληνοκυπριακή πλευρά για τον πρόεδρο Σίσι και την Αίγυπτο είναι η αντίθεσή τους προς την Τουρκία». Στο ζήτημα των θαλάσσιων ζωνών, εκτιμά ότι το Κάιρο αναγνωρίζει πως τα νησιά δεν έχουν τα ίδια δικαιώματα ΑΟΖ με τις ηπειρωτικές ακτές και δεν αποδέχεται πλήρως την ελληνική προσέγγιση για το Καστελόριζο. «Η Αθήνα ζητεί τώρα από την Αίγυπτο να το πράξει, αλλά πόσο θα ωφελούσε αυτό την Αίγυπτο;», διερωτάται. Ο αρθρογράφος καταλήγει σε μια ευθεία αντιπαραβολή: «Η Τουρκία προσφέρει στην Αίγυπτο σεβασμό, καλή γειτονία, ασφάλεια και συνεργασία. Η Ελλάδα παρουσιάζει στην Αίγυπτο μια εικόνα που γίνεται ανεκτή λόγω της αντίθεσής της προς την Τουρκία». Εκτιμά, πάντως, ότι το Κάιρο δεν είναι υποχρεωμένο να επιλέξει άμεσα στρατόπεδο, αλλά μπορεί να ακολουθήσει πολιτική ισορροπιών, διατηρώντας συνεργασία και με τις δύο πλευρές. Θεωρεί ότι η πραγματική επιλογή του Σίσι θα κριθεί από τις μακροπρόθεσμες απειλές, ιδιαίτερα μετά το 2030, και από το ποια συμμαχία μπορεί να εγγυηθεί την ασφάλεια της Αιγύπτου απέναντι στο Ισραήλ. Ο Σεντίρ επιχειρεί να παρουσιάσει την ελληνο-αιγυπτιακή συνεργασία ως συγκυριακή και ετεροκαθοριζόμενη από την αντιπαράθεση με την Τουρκία, ενώ εμφανίζει την Άγκυρα ως μακροπρόθεσμα ασφαλέστερο και πιο αξιόπιστο εταίρο του Καίρου. Χουριέτ: «Η κίνηση της Τουρκίας προκάλεσε πανικό στην Αθήνα» Η Χουριέτ παρουσιάζει την πρόταση της Άγκυρας για οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών με την Αίγυπτο ως εξέλιξη που προκαλεί «πανικό» στην Ελλάδα. Η εφημερίδα αντιπαραβάλλει την τουρκική πρόταση για παραχώρηση στην Αίγυπτο επιπλέον 15.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων θαλάσσιας δικαιοδοσίας με την απάντηση του Γιώργου Γεραπετρίτη ότι «οι θαλάσσιες περιοχές δεν είναι προς δημοπράτηση». Ακσάμ: «Στην Ανατολική Μεσόγειο, μετά τη Λιβύη η Αίγυπτος» Ο στρατιωτικός αναλυτής Εράι Γκιουτσλουέρ παρουσιάζει το τουρκολιβυκό μνημόνιο ως πολιτικό και νομικό ανάχωμα απέναντι στις ελληνικές διεκδικήσεις. Εκτιμά ότι μια συμφωνία με την Άγκυρα θα εξασφάλιζε στην Αίγυπτο περισσότερα από 15.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα επιπλέον θαλάσσιας δικαιοδοσίας. Θεωρεί επίσης ότι η ανησυχία του Καίρου για το Ισραήλ δημιουργεί προϋποθέσεις ευρύτερης τουρκο-αιγυπτιακής συνεργασίας ασφαλείας. Προβλέπει συμφωνία στο προσεχές μέλλον, υπογραμμίζοντας ότι η τουρκική ναυτική ισχύς και η αποτροπή αποτελούν καθοριστικούς παράγοντες για τη διαμόρφωση των νέων ισορροπιών. Daily Sabah: «Γιατί η Αίγυπτος στηρίζει το Ριάντ, αλλά παραμένει εκτός της συμμαχίας της Μέκκας;» Σύμφωνα με την αγγλόφωνη Σαμπάχ η Αίγυπτος επιδιώκει να διατηρήσει την αυτονομία των επιλογών της, αποφεύγοντας δεσμευτικές υποχρεώσεις συλλογικής άμυνας. Σημειώνει ότι, παρά την τουρκο-αιγυπτιακή προσέγγιση, εξακολουθούν να υπάρχουν σοβαρές διαφωνίες στην Ανατολική Μεσόγειο. Επικαλείται την ελληνο-αιγυπτιακή συμφωνία μερικής οριοθέτησης ΑΟΖ του 2020, τη συνεργασία του Καΐρου με την Κυπριακή Δημοκρατία και τη στάση του απέναντι στο τουρκολιβυκό μνημόνιο. Κατά τον αρθρογράφο, αυτές οι συνεργασίες περιορίζουν τα περιθώρια της Αιγύπτου να ενταχθεί σε μια αμυντική συμμαχία με την Τουρκία. Οξιζέν: «Επτά χρόνια αθόρυβης διπλωματίας που άλλαξαν την εξίσωση στην Ανατολική Μεσόγειο» Ο γνωστός Τούρκος αρθρογράφος Σεντάτ Εργκίν χαρακτηρίζει την αποδοχή του τουρκο-λιβυκού μνημονίου από την ανατολική Λιβύη σημαντική στρατηγική εξέλιξη για την Άγκυρα. Αποδίδει την εξέλιξη σε επταετή διπλωματική εργασία των υπουργείων Εξωτερικών και Άμυνας και της ΜΙΤ, επισημαίνοντας τις αντιδράσεις Ελλάδας, Ευρωπαϊκής Ένωσης, Αιγύπτου, Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και Μπαχρέιν. Α Χαμπέρ: «Η συμφωνία Τουρκίας–Λιβύης σήμανε συναγερμό στην Ελλάδα: Αξιοπρόσεκτη “παραδοχή” Καραμανλή για το Αιγαίο» Το φιλοκυβερνητικό δίκτυο παρουσιάζει την ελληνική αντίδραση στο τουρκολιβυκό μνημόνιο ως ένδειξη ανησυχίας της Αθήνας. Αποδίδει στον Κώστα Καραμανλή τη θέση ότι η Ελλάδα δεν θα μπορεί πλέον να ενεργεί στο Αιγαίο χωρίς τουρκική άδεια, προβάλλοντάς την ως ελληνική «παραδοχή» για την ενισχυμένη επιρροή της Άγκυρας. Ελλάδα – Στρατιωτική αποτροπή και ηλεκτρική διασύνδεση Η τουρκική στρατιωτική παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο προβάλλεται ως απάντηση στην ελληνική δραστηριότητα και στη συνεργασία Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ηλεκτρική διασύνδεση, την οποία τουρκικά μέσα συνδέουν με την αντιπαράθεση για τις θαλάσσιες δικαιοδοσίες. Α Χαμπέρ: «Επίδειξη ισχύος με 41 συστήματα στην Ανατολική Μεσόγειο: “Ατσάλινη απάντηση” στις “προκλήσεις” Ελλάδας και Κυπριακής Δημοκρατίας». Το δίκτυο παρουσιάζει τις τουρκικές πτήσεις F-16 και τις ασκήσεις μη επανδρωμένων συστημάτων ως απάντηση στις ελληνικές στρατιωτικές κινήσεις. Ο στρατιωτικός αναλυτής Τσαγλάρ Οζέρ υποστηρίζει ότι η Ελλάδα «προσέκρουσε στο τουρκικό τείχος» και αποδέχθηκε τουρκικούς όρους για την άδεια και τη διαδρομή της ηλεκτρικής διασύνδεσης. Α Χαμπέρ: «Τουρκικό τείχος στη Γαλάζια Πατρίδα: Σαφές μήνυμα στην Ελλάδα με F-16». Σε δεύτερη δημοσίευση, το δίκτυο συνδέει τις πτήσεις τουρκικών F-16 και τις ασκήσεις μη επανδρωμένων συστημάτων στον Κόλπο της Αττάλειας με την ελληνική στρατιωτική παρουσία στην Κύπρο. Ο Τσαγλάρ Οζέρ υποστηρίζει ότι τα συστήματα που δοκιμάζονται προορίζονται να διαμορφώσουν τις μελλοντικές στρατιωτικές επιχειρήσεις. Α Χαμπέρ: «Ένταση για την ηλεκτρική διασύνδεση στην Ανατολική Μεσόγειο: Ανοικτά της Κρήτης το πλοίο που θα τοποθετήσει καλώδιο προς το Ισραήλ». Το δίκτυο επικρίνει την ελληνική επιμονή στη συνεργασία με το Ισραήλ, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για μια χώρα από την οποία «όλος ο κόσμος έχει αποστρέψει το βλέμμα». Παρουσιάζει την ηλεκτρική διασύνδεση ως παράγοντα έντασης με την Τουρκία και την ελληνοϊσραηλινή συνεργασία ως αποσταθεροποιητική επιλογή. Μιλιέτ: «Αλαζονική απειλή κατά της Τουρκίας στην ελληνική τηλεόραση! Σοκαριστικό ξέσπασμα σε ζωντανή μετάδοση: “Θα απαντήσουμε με τρόπο που θα καταλάβουν”». Η εφημερίδα χαρακτηρίζει «αλαζονικές» και «προκλητικές» τις δηλώσεις του πρώην αρχηγού ΓΕΕΘΑ Κωνσταντίνου Φλώρου στον ΑΝΤ1. Προβάλλει ιδιαίτερα την προειδοποίησή του ότι, εφόσον χρειαστεί, η Ελλάδα θα απαντήσει στην Άγκυρα «με τρόπο που θα καταλάβει» και «με επιτυχία». Επαναφέρει επίσης παλαιότερη δήλωσή του: «Θα κάψουμε όποιον πατήσει το πόδι του σε ελληνικό έδαφος και μετά θα τον ρωτήσουμε ποιος είναι». Γενί Ακίτ: «Ο αυθάδης Μητσοτάκης στοχοποίησε τη συμφωνία Τουρκίας–Λιβύης!». Η εφημερίδα χαρακτηρίζει «αυθάδη» τον Έλληνα πρωθυπουργό για την απόρριψη του τουρκο-λιβυκού μνημονίου ως παράνομου και άκυρου. Γενί Ακίτ: «Μήνυμα της Τουρκίας προς την Ελλάδα — ειπώθηκε ξεκάθαρα». Η εφημερίδα προβάλλει την τοποθέτηση του Τούρκου πρέσβη στην Αθήνα, Τσαγατάι Ερτζιγές, ότι η Τουρκία δεν απειλεί την Ελλάδα, αλλά δεν έχει σημειωθεί πρόοδος στα βασικά διμερή ζητήματα, ιδίως στο Αιγαίο. Ο πρέσβης ζητεί ουσιαστικό διάλογο και «δίκαιη και ισορροπημένη» στάση τρίτων χωρών, καλώντας παράλληλα την Αθήνα να υπερβεί, όπως υποστηρίζει, αβάσιμους φόβους και προκαταλήψεις. Χαμπέρ7: «Αυθάδεις δηλώσεις από τον Κυριάκο Μητσοτάκη! Στοχοποίησε τη συμφωνία Τουρκίας–Λιβύης» Το μέσο υιοθετεί τον χαρακτηρισμό «αυθάδεις» για τις δηλώσεις Μητσοτάκη στο Ρόιτερς, παρουσιάζοντας την ελληνική αμφισβήτηση του τουρκολιβυκού μνημονίου ως επίθεση στη συμφωνία. Türkiye Today: «Ο Έλληνας πρωθυπουργός Μητσοτάκης χαρακτηρίζει “άκυρη” τη θαλάσσια συμφωνία Τουρκίας–Λιβύης». Αναπαράγει τη συνέντευξη στο Ρόιτερς, αντιπαραβάλλοντας τις ελληνικές θέσεις με τις τοποθετήσεις της τουρκικής και της λιβυκής πλευράς. Οξιζέν: «Απάντηση της Τουρκίας στον Μητσοτάκη στον ΟΗΕ: Το Συμβούλιο δεν είναι δικαστήριο». Μεταφέρει την επίσημη τουρκική θέση, μέσω του πρέσβη Αχμέτ Γιλντίζ, ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο ισχύει από το 2019 και δεν καθορίζει δικαιώματα τρίτων κρατών. Ο Τούρκος διπλωμάτης αμφισβητεί την αυτόματη πλήρη επήρεια κάθε νησιού και ζητεί να λαμβάνονται υπόψη τα τουρκοκυπριακά συμφέροντα. Türkiye Today: «Μπάρακ: Η Αίγυπτος μένει εκτός συμφωνίας της Μέκκας λόγω των συμφωνιών της με Ισραήλ και Ελλάδα» Το μέσο μεταφέρει την εκτίμηση του Αμερικανού πρέσβη Τομ Μπάρακ ότι οι συνεργασίες της Αιγύπτου με Ελλάδα και Ισραήλ εξηγούν την απουσία της από το αμυντικό σχήμα Τουρκίας–Σαουδικής Αραβίας–Πακιστάν.