Δυτική Όχθη: Εποικιστική έκρηξη με την υπογραφή Νετανιάχου
Ο εποικισμός της κατεχόμενης Δυτικής Οχθης από το Ισραήλ ξεκίνησε το 1967 και έκτοτε συνεχίζεται αδιαλείπτως παρά τις διεθνείς πιέσεις, αλλά εντάθηκε ιδιαίτερα μετά την επιστροφή στην εξουσία το 2022 του Μπενιαμίν Νετανιάχου που διεκδικεί αύριο την επανεκλογή του. Σχεδόν το ήμισυ των εβραϊκών οικισμών στην Δυτική Οχθη -οι οποίοι είναι στο σύνολό τους παράνομοι βάσει του διεθνούς δικαίου - ανεγέρθηκαν από το 2023, σύμφωνα με την ανάλυση από το AFP των στοιχείων της ισραηλινής μη κυβερνητικής οργάνωση Peace Now, του International Crisis Group (ICG) και του Γραφείου Συντονισμού Ανθρωπιστικών Υποθέσεων των Ηνωμένων Εθνών (Ocha). Η οργάνωση Peace Now έχει καταγράψει, περιλαμβανομένης της Ανατολικής Ιερουσαλήμ, συνολικά περισσότερους από 550 εβραϊκούς οικισμούς. Οι 150 έχουν αναπτυχθεί με την άδεια των ισραηλινών αρχών. Οι υπόλοιποι ξεκίνησαν ως αυθαίρετοι και παράνομοι, ακόμη και βάσει του ισραηλινού νόμου, οικισμοί. Ο ισραηλινός πληθυσμός αυξήθηκε κατά σχεδόν 50% από το 2012, ενώ για τον παλαιστινιακό πληθυσμό η αύξηση ήταν 30%, σύμφωνα με το International Crisis Group. Περισσότεροι από τρία εκατομμύρια Παλαιστίνιοι και 500.000 Ισραηλινοί ζουν στην Δυτική Οχθη, σε ένα κλίμα ακραίας βίας που εντάθηκε καθώς πλησίαζαν οι εκλογές. Η ισραηλινή κυβέρνηση διέταξε τον «πλήρη αποκλεισμό» της Δυτικής Οχθης, αύριο, ημέρα της ψηφοφορίας των βουλευτικών εκλογών στο Ισραήλ, έπειτα από τον θάνατο δύο ισραηλινών στρατιωτών σε επίθεση την Παρασκευή. Εκρηξη των αυθαίρετων εβραϊκών οικισμών με την υπογραφή Νετανιάχου Μετά τις επιθέσεις της Χαμάς κατά του Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023 και την έναρξη του πολέμου του Ισραήλ στην Λωρίδα της Γάζας, ο εποικισμός της κατεχόμενης Δυτικής Οχθης εκδηλώνεται με την έκρηξη της δημιουργίας οικισμών, κυρίως αγροκτημάτων, σε προκεχωρημένες θέσεις. Οι προκεχωρημένοι αυτοί παράνομοι οικισμοί, που συχνά αποτελούνται από λίγα τροχόσπιτα ή παράγκες, πολλαπλασιάζονται καθώς οι έποικοι ενθαρρύνονται από το γεγονός ότι πολύ συχνά καταλήγουν να νομιμοποιηθούν. Σύμφωνα με την μκο Peace Now, ο αριθμός των αγροκτημάτων και άλλων προκεχωρημένων οικισμών που αναπτύχθηκαν στην Δυτική Οχθη από την αρχή του έτους έχει ήδη φθάσει τον αριθμό που καταγράφηκε για ολόκληρο το 2025 (περί τους 90) και είναι τριπλάσιος από το 2023. Το φαινόμενο των προκεχωρημένων αυθαίρετων οικισμών εμφανίσθηκε το 1996 και την ανάληψη της εξουσίας για πρώτη φορά από τον Μπενιαμίν Νετανιάχου, αρχηγό του Λικούντ, του μεγάλου κόμματος της ισραηλινής δεξιάς. Και όσο ο αριθμός των αυθαίρετων οικισμών αυξανόταν, τόσο επιβραδυνόταν η ανέγερση συμβατικών οικισμών. Η εγκατάσταση αγροκτημάτων ξεκίνησε το 2012. Τότε ο Νετανιάχου βρισκόταν στην εξουσία για δεύτερη φορά και αυτές οι αυθαίρετες εγκαταστάσεις έγιναν η κινητήρια δύναμη της κατάληψης παλαιστινιακών εδαφών στην Δυτική Οχθη που έφθασε από το 2023 στα δύο τρίτα του συνολικού εδάφους της. Τα αυθαίρετα αγροκτήματα προσφέρουν στους Ισραηλινούς το πλεονέκτημα κατάληψης εκτεταμένων εδαφών με μικρό αριθμό εποίκων και αναπτύσσουν κτηνοτροφικές δραστηριότητες. Καταλαμβάνουν τεράστιες εκτάσεις γης στο ανατολικό τμήμα της Δυτικής Όχθης κατά μήκος του ποταμού Ιορδάνη. Εποικισμός και ενταφιασμός της ιδέας του ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους Από την επιστροφή του Νετανιάχου στην εξουσία και κυρίως μετά τις 23 Οκτωβρίου 2023, ο αριθμός των οικοδομικών αδειών που εκδόθηκαν από τις ισραηλινές αρχές εκτοξεύθηκε, σύμφωνα με το International Crisis Group για να φθάσει τις 23.000 το 2025, αριθμός υπερτριπλάσιος σε σχέση με το 2012. Σε ένα ενδεικτικό για την πορεία του εποικισμού γεγονός, οι τέσσερις οικισμοί της βόρειας Δυτικής Οχθης που είχαν εκκενωθεί το 2005 στο πλαίσιο του σχεδίου αποδέσμευσης του πρωθυπουργού Αριέλ Σαρόν με επίκεντρο την Λωρίδα της Γάζας επανακατοικήθηκαν φέτος με παρακίνηση της ισραηλινής κυβέρνησης. Διαγωνισμός προκηρύχθηκε για την ανέγερση περισσότερων των 1.200 κατοικιών σε συνέχεια του οικισμού Μααλέ Αντουμίμ, κοντά στην Ιερουσαλήμ, στο πλαίσιο της υλοποίησης της πρώτης φάσης του σχεδίου E1. Το Ε1 καταγγέλλεται από τον ΟΗΕ και την διεθνή κοινότητα και ταυτόχρονα διαφημίζεται από τα ακροδεξιά στοιχεία της κυβέρνησης Νετανιάχου ως το σχέδιο που θα ενταφιάσει οριστικά την λύση των δύο κρατών απομονώνοντας την Ανατολική Ιερουσαλήμ από την υπόλοιπη Δυτική Οχθη. Κατά κύματα Από την κατάληψη της Δυτικής Οχθης από το Ισραήλ το 1967 κατά τον πόλεμο των Εξι Ημερών, ο εποικισμός εφαρμόσθηκε από όλες τις ισραηλινές κυβερνήσεις, τόσο της δεξιάς όσο και της αριστεράς. Ο πρώτος ήταν το κιμπούτζ Κφαρ Ετζιόν, νότια της Ιερουσαλήμ, η δημιουργία του οποίου επιτράπηκε τον Σεπτέμβριο 1967 από την κυβέρνηση του Εργατικού Κόμματος. Το πρώτο μεγάλο κύμα εποικισμού εξελίχθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1980 υπό την δεξιά κυβέρνηση του Μεναχέμ Μπεγκίν, η οποία έδωσε άδεια για την ανέγερση μεγάλου αριθμού εβραϊκών οικισμών. Από το 1998 έως το 2002 και έπειτα από το 2019 έως το 2021 υπήρξαν κύματα ανέγερσης αυθαίρετων οικισμών, με ρυθμούς ωστόσο βραδύτερους σε σχέση με τα τελευταία χρόνια. Οι αυθαίρετοι οικισμοί της περιόδου 2023-2026 είναι μιάμιση φορά περισσότεροι από το άθροισμα των τριών προηγούμενων εποικιστικών κυμάτων. Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ-AFP