Καδής: Νέες ευκαιρίες χρηματοδότησης για την κυπριακή αλιεία μετά το 2028
Μεγαλύτερη σταθερότητα και προβλεψιμότητα για τον κυπριακό τομέα της αλιείας θα σημάνει η έγκριση της μερικής γενικής προσέγγισης που πέτυχε σήμερα το Συμβούλιο Γεωργίας και Αλιείας για τη χρηματοδότηση της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής μετά το 2028, δήλωσε ο Επίτροπος Αλιείας και Ωκεανών Κώστας Καδής. Όπως εξήγησε στο ΚΥΠΕ, με τη συμφωνία θα είναι ξεκάθαροι οι όροι υπό τους οποίους θα διεκδικηθεί η χρηματοδότηση για τη στήριξη του τομέα. Ο Επίτροπος χαρακτήρισε ιδιαίτερα σημαντικό για την Κύπρο τον τομεακό κανονισμό, διότι δίνει προτεραιότητα στους αλιείς μικρής κλίμακας και σε βελτιώσεις που αφορούν την ενεργειακή μετάβαση. Ο Επίτροπος Καδής σημείωσε ότι υπάρχουν προβλέψεις για την ανανέωση των σκαφών, θέμα που ενδιαφέρει άμεσα τον κυπριακό αλιευτικό στόλο, ο οποίος είναι γερασμένος. Όπως είπε, με τον κανονισμό αυτόν και με την πρόταση για τα Εθνικά και Περιφερειακά Σχέδια Εταιρικής Σχέσης (NRPPs) διαμορφώνεται ένα πλαίσιο μέσω του οποίου η Κύπρος μπορεί να αντλήσει σημαντικούς πόρους για τη στήριξη του τομέα. Το Συμβούλιο, υπό την ιρλανδική Προεδρία, κατέληξε σε μερική γενική προσέγγιση για τη διαπραγματευτική του θέση σχετικά με τον κανονισμό που καθορίζει τους όρους στήριξης της ΕΕ προς την Κοινή Αλιευτική Πολιτική, τις θαλάσσιες πολιτικές και την υδατοκαλλιέργεια, καθώς και το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τους Ωκεανούς, για την περίοδο 2028-2034. Ο Υπουργός Γεωργίας της Ιρλανδίας Μάρτιν Χέιντον, που προήδρευσε της συνεδρίασης, ανέφερε ότι το κείμενο δίνει στους αλιείς τα εργαλεία για εκσυγχρονισμό και προσαρμογή, μεταξύ άλλων στον τομέα της ενεργειακής μετάβασης, και ότι στοχεύει στην ισορροπία μεταξύ οικονομικής, κοινωνικής και περιβαλλοντικής βιωσιμότητας. Ο κ. Χέιντον τόνισε επίσης τη σημασία της ανανέωσης γενεών στον τομέα και του να έχουν οι νέοι αλιείς πρόσβαση σε ενισχύσεις για ασφαλέστερα και πιο αποδοτικά σκάφη. Ο Επίτροπος υπογράμμισε ότι η Επιτροπή σέβεται τη συμφωνία και αναγνωρίζει τις προσπάθειες της Προεδρίας, καθώς και τις βελτιώσεις που έγιναν στο κείμενο σε σχέση με την αρχή της διαδικασίας. Ο κ. Καδής διευκρίνισε ότι ήταν δική του ευθύνη να επισημάνει συγκεκριμένες ανησυχίες της Επιτροπής για το κείμενο της Προεδρίας. Παρότι αναγνωρίζει την ανάγκη εκσυγχρονισμού του στόλου, η Επιτροπή θέλει να διασφαλιστεί ότι η χρηματοδότηση νέων σκαφών δεν θα οδηγήσει σε υπεραλίευση. Στο πλαίσιο αυτό, όπως είπε, πρέπει να διασφαλιστεί και η συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις της ΕΕ βάσει της συμφωνίας του ΠΟΕ για τις επιδοτήσεις στην αλιεία. Ο Επίτροπος ανέφερε ότι η Επιτροπή θα προτιμούσε πιο σαφή διατύπωση για τις απαιτήσεις βιωσιμότητας ως προϋπόθεση για την ανανέωση των στόλων. Το κείμενο θα εξεταστεί από τη Νομική Υπηρεσία της Επιτροπής, η οποία θα παρουσιάσει την αναλυτική της θέση στις διαπραγματεύσεις με τους συννομοθέτες. Ο κ. Καδής παραδέχθηκε ότι ο εκσυγχρονισμός και η απανθρακοποίηση του στόλου είναι αναγκαία για λόγους ασφάλειας και περιβάλλοντος, όπως και για να καταστεί ο κλάδος ελκυστικός στους νέους. Είπε ότι έχει επισκεφθεί σκάφη ηλικίας άνω των 100 ετών σε διάφορα κράτη μέλη. Η Επιτροπή εξετάζει όλες τις εναλλακτικές, μεταξύ αυτών και στοχευμένη αναθεώρηση της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής, και ο Επίτροπος θα παρουσιάσει σύντομα στο Σώμα των Επιτρόπων την πρότασή του για την αντιμετώπιση των αδυναμιών που ανέδειξε η αξιολόγηση του κανονισμού. Ο κ. Καδής παρουσίασε στους Yπουργούς και τη πρόσφατη πρόταση της Επιτροπής για στοχευμένη τροποποίηση του κανονισμού για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας (EMFAF). Η πρόταση στοχεύει στην απλούστερη πρόσβαση των αλιέων και των παραγωγών υδατοκαλλιέργειας στη χρηματοδότηση και στο πιο ευέλικτο Ταμείο, χωρίς απομάκρυνση από τις βασικές αρχές της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής. Βασίζεται στις επισκέψεις του στα κράτη μέλη, στην είσοδο του κλάδου και στα πορίσματα της ενδιάμεσης αξιολόγησης του EMFAF και της αξιολόγησης του κανονισμού της ΚΑλΠ. Περιλαμβάνει επίσης τις διατάξεις για τη μεταφορά στο δίκαιο της ΕΕ της συμφωνίας του ΠΟΕ για τις επιδοτήσεις στην αλιεία, που τέθηκε σε ισχύ στις 15 Σεπτεμβρίου 2025. Η έγκαιρη έγκριση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο είναι, όπως είπε, καθοριστική για τη μέγιστη αξιοποίηση των νέων δυνατοτήτων. Οι Yπουργοί αντάλλαξαν απόψεις για τις ετήσιες διαβουλεύσεις για τις αλιευτικές δυνατότητες του 2027 με τους εταίρους του Βορειοανατολικού Ατλαντικού. Ο κ. Καδής τόνισε τις σημαντικές προκλήσεις που αναμένονται λόγω της κατάστασης των κοινών αποθεμάτων, σημειώνοντας ότι στόχος παραμένει η βιώσιμη διαχείριση τους με ταυτόχρονη σθεναρή υπεράσπιση των συμφερόντων της ΕΕ. Συζητήθηκε επίσης η ενίσχυση της εξωτερικής διάστασης της αλιείας στο πλαίσιο του επερχόμενου «Οράματος 2040» για την αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια. Ο Επίτροπος κατέληξε ότι το μήνυμα είναι σαφές, καθώς οι καιροί είναι δύσκολοι, και ο τομέας της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας πρέπει να στηριχθεί ώστε να προσαρμοστεί και να παραμείνει ανταγωνιστικός και βιώσιμος, και η Επιτροπή είναι αποφασισμένη να το πράξει. Πηγή: ΚΥΠΕ