Η Ελλάδα στην Τουρκία: Προληπτικός πόλεμος από τη μία, διάλογος από την άλλη
Σήμερα, Δευτέρα 28 Σεπτεμβρίου, η Ελλάδα βρίσκεται στο επίκεντρο του τουρκικού Τύπου κυρίως μέσα από τα πολεμικά σενάρια που δημοσιεύτηκαν στον ελληνικό Τύπο, με τα τουρκικά μέσα να αναδεικνύουν από τη μία την εικόνα μιας Αθήνας που φέρεται να εξετάζει ακόμη και το ενδεχόμενο προληπτικού πλήγματος κατά της Τουρκίας και, από την άλλη, τις δηλώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη ότι η γεωγραφία επιβάλλει στις δύο χώρες να συνυπάρχουν και να διατηρούν ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας. Στο ίδιο κάδρο, ωστόσο, προστίθεται και μία σαφώς πιο σκληρή γραμμή: η αρθρογραφία που υποστηρίζει ότι η Τουρκία πρέπει να επιμείνει στις θέσεις της στην Ανατολική Μεσόγειο και ειδικά στο Καστελόριζο. 1. Το βασικό θέμα της ημέρας: «η Ελλάδα έχει σχέδιο προληπτικού πλήγματος κατά της Τουρκίας» Αυτό είναι μακράν το κυρίαρχο θέμα. Το φιλοκυβερνητικό κανάλι Α Χαμπέρ έχει κεντρικό θέμα με τίτλο: «Αποκαλύφθηκε το πολεμικό σχέδιο της Ελλάδας κατά της Τουρκίας – τι θα γίνει εάν ξεσπάσει κρίση στο Αιγαίο; “Δεν είναι δυνατόν να αντιμετωπίσουν την Τουρκία”». Το ρεπορτάζ παρουσιάζει το δημοσίευμα της ελληνικής Τα ΝΕΑ ως σενάριο ελληνικής στρατιωτικής αντίδρασης σε ενδεχόμενη κρίση. Περιγράφει: εντοπισμό των τουρκικών στρατιωτικών κινήσεων μέσω δορυφορικών δεδομένων συμμάχων, έκτακτη σύγκληση του ελληνικού Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας, ηλεκτρονικό πόλεμο εναντίον τουρκικών ραντάρ και επικοινωνιών, πλήγματα Rafale και F-16 Viper σε αεροπορικές βάσεις, χρήση Spike NLOS και Exocet εναντίον τουρκικών αποβατικών, ελληνική χρήση Patriot και των ραντάρ SeaFire των φρεγατών Kimon, και, τέλος, διεθνή παρέμβαση για κατάπαυση του πυρός μετά τις πρώτες 24 ώρες. Το σχόλιο του Α Χαμπέρ είναι ακόμη πιο χαρακτηριστικό Δεν μένει στην αναπαραγωγή του ελληνικού σεναρίου. Καλεί στρατιωτικό αναλυτή, τον Κεμάλ Ολτσάρ, ο οποίος υποστηρίζει ότι αυτό που παρουσιάζεται δεν είναι πραγματικό «σχέδιο πολέμου», αλλά χαμηλότερου επιπέδου επιχειρησιακό σενάριο. Και η χαρακτηριστική του φράση είναι: «Θεωρούν την Τουρκία βαθιά νυχτωμένη». Στη συνέχεια υποστηρίζει ότι το σενάριο δεν έχει πλήρη στρατηγική/πολιτική διάσταση και καταλήγει με τη φράση: «Δεν είναι δυνατόν να αντιμετωπίσουν την Τουρκία. Η Ελλάδα σχεδιάζει προληπτικό πλήγμα – αλλά το σχέδιο βασίζεται σε υποθέσεις και υποτιμά την τουρκική αντίδραση». Γενί Σαφάκ: «Πολεμική κατασκευή της Ελλάδας εναντίον της Τουρκίας: Αποκαλύφθηκε το σχέδιο “προληπτικής επίθεσης”». Στη φιλοκυβερνητική εφημερίδα Γενί Σαφάκ το βάρος πέφτει περισσότερο στην έννοια «προληπτική επίθεση». Το πιο σημαντικό σημείο που αναδεικνύει είναι το δίλημμα: αν η ελληνική εκτίμηση αποδειχθεί λανθασμένη, τότε η Ελλάδα θα είναι αυτή που θα έχει πραγματοποιήσει το πρώτο πλήγμα και θα αντιμετωπίσει διεθνείς και διπλωματικές συνέπειες. Άρα εδώ η ερμηνεία είναι: Το πραγματικό ρίσκο δεν είναι μόνο στρατιωτικό. Είναι και διπλωματικό: ποιος θα εμφανιστεί ως επιτιθέμενος εάν η Αθήνα χτυπήσει πρώτη. Haber7: «Στο Καστελόριζο δεν πρέπει να κάνουμε πίσω» Στο σκληρότερο ίσως επίπεδο της σημερινής τουρκικής αρθρογραφίας κινείται το Haber7. Ο Τζιχάντ Ισλάμ Γιλμάζ, σε άρθρο του με τίτλο «Αποφασιστικότητα στο Καστελόριζο: Γιατί η Τουρκία δεν πρέπει να κάνει πίσω», υποστηρίζει ότι, λόγω της γεωγραφικής εγγύτητας του νησιού με τις τουρκικές ακτές και της εξάρτησής του από τις θαλάσσιες συνδέσεις, η Τουρκία διαθέτει έναν «χαμηλής έντασης» διπλωματικό και οικονομικό μοχλό πίεσης. Ο ίδιος απορρίπτει την ερμηνεία ότι πρόκειται για πολεμική πρόκληση και το παρουσιάζει ως εργαλείο άσκησης πίεσης στο πλαίσιο των τουρκικών κυριαρχικών δικαιωμάτων. Η τελική γραμμή του άρθρου είναι ότι η αντιπαράθεση δεν αφορά μόνο ένα νησί. Ο αρθρογράφος τη συνδέει με τους υδρογονάνθρακες, τις θαλάσσιες οδούς και τις περιφερειακές ισορροπίες ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο, καθώς και με το τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019. Κατά την επιχειρηματολογία του, η τουρκική επιμονή στο Καστελόριζο δεν είναι ζήτημα «συμβολικής περηφάνιας», αλλά συνδέεται με οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα της Τουρκία 2. «Εντυπωσιακή δήλωση του Μητσοτάκη για την Τουρκία: “Είμαστε καταδικασμένοι σε αυτό”». Παράλληλα με τα πολεμικά σενάρια, σήμερα προβάλλεται και μια εντελώς διαφορετική ελληνική γραμμή. Η φιλοκυβερνητική εφημερίδα Τουρκιγέ σχολιάζει τις δηλώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη μετά την επιστροφή του από τη Νέα Υόρκη. Το τουρκικό μέσο αναδεικνύει κυρίως τη φράση: «Η γεωγραφία μάς έχει καταδικάσει να ζούμε ο ένας δίπλα στον άλλον». Και σημειώνει ότι ο Έλληνας πρωθυπουργός τάχθηκε υπέρ της διατήρησης ανοιχτών διαύλων επικοινωνίας και του διαλόγου με την Άγκυρα. 3. Η τρίτη γραμμή: Μητσοτάκης – Νετανιάχου – Ισραήλ Σήμερα συνεχίζεται επίσης η τουρκική κάλυψη της συνάντησης Μητσοτάκη–Νετανιάχου. Η εφημερίδα Γκιουβέν μεταφέρει τις αντιδράσεις της ελληνικής αντιπολίτευσης, η οποία κατηγορεί τον Μητσοτάκη ότι εμβαθύνει τη στρατιωτική και στρατηγική σχέση με το Ισραήλ. Το τουρκικό μέσο δίνει ιδιαίτερη έμφαση στον ισχυρισμό της ελληνικής αντιπολίτευσης ότι η Αθήνα γίνεται ολοένα περισσότερο εξαρτημένη από το Ισραήλ, ενώ η Τουρκία ενισχύει τις περιφερειακές της συνεργασίες.