Η πολιτική «αμνησία» της ΥΠΑΝ και τα επικοινωνιακά τεχνάσματα για κλιματιστικά
Στις δηλώσεις της η ΥΠΑΝ κ. Αθηνά Μιχαηλίδου (βλ. παιδείαnews, 17 Σεπτεμβρίου 2026, 16:13) μεταξύ άλλων ανέφερε: «Πριν 3,5 χρόνια η απόφαση ήταν ότι δεν θα μπουν ποτέ κλιματιστικά στα Δημόσια Σχολεία. Μόλις αναλάβαμε, είχαμε αμέσως θέσει το θέμα σε προτεραιότητα. Προχωρούμε σταδιακά, μέσα από πολλά προβλήματα…». Η αναφορά της αυτή δεν αποτελεί απλώς μια πολιτική ανακρίβεια, αλλά συνιστά μια πρωτοφανή προσπάθεια παραποίησης των γεγονότων και μια απαράδεκτη διαστρέβλωση της αλήθειας! Τα επίσημα έγγραφα, οι προϋπολογισμοί και οι καταγεγραμμένες δηλώσεις της περιόδου εκείνης την διαψεύδουν πανηγυρικά. Παράλληλα αποκαλύπτουν μια τάση πολιτικής «αμνησίας», και φθηνής επικοινωνιακής διαχείρισης όπως θα αποδειχθεί κατωτέρω. Αντί η παρούσα ηγεσία του ΥΠΑΝ να αναγνωρίσει με πολιτική εντιμότητα ότι το γιγαντιαίο δίκτυο πράσινης ενέργειας, που παρέλαβε, αποτελεί το μοναδικό τεχνικό θεμέλιο, για να συζητάμε σήμερα για κλιματιστικά, επιλέγει την προσφιλή της μέθοδο την οποία εφαρμόζει από αναλήψεως του υπουργείου της για μετάθεση ευθυνών. Όμως, η αλήθεια των αριθμών και των έργων είναι αμείλικτη! Η ιστορία της ενεργειακής αναβάθμισης των Κυπριακών Δημόσιων Σχολείων ξεκινά με στρατηγικό προγραμματισμό των διακυβερνήσεων του ΔΗ.ΣΥ., οι οποίες διέγνωσαν έγκαιρα ότι η εισαγωγή της πράσινης ενέργειας ήταν ο μοναδικός δρόμος για την ενεργειακή αυτονόμηση και την μετέπειτα εγκατάσταση συστημάτων ψύξης και θέρμανσης. Κινήθηκαν με απόλυτα τεχνοκρατικό και επιτελικό σχεδιασμό. Δεν προχώρησαν σε πρόχειρες, λαϊκιστικές κινήσεις, που θα οδηγούσαν σε άμεσο κραχ το ηλεκτρικό δίκτυο των Δημόσιων Σχολείων. Αντίθετα δημιούργησαν πρώτα την υποδομή. Το σχέδιο ξεκίνησε με την αρχική πρόταση του Υπουργικού Συμβουλίου τον Νοέμβριο του 2017 για συστήματα ισχύoς από 5,2 -20 Kw, μετουσιώθηκε σε πράξη μέσα από την ιστορική συμφωνία συνεργασίας του Υπουργείου Παιδείας με την Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου (ΑΗΚ), η οποία οριστικοποιήθηκε τον Σεπτέμβριο του 2020. Το έργο αφορούσε την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων net metering συνολικής ισχύος 4,9MW σε 405 Δημόσια Σχολεία Παγκύπρια. Το τελικό κόστος ανήλθε στα €6,600.000 (έναντι αρχικού προϋπολογισμού €9,600.000) ενώ περιλάμβανε εκτενείς εργασίες υγρομόνωσης και θερμομόνωσης των οροφών των Δημόσιων Σχολείων μειώνοντας την κατανάλωση ενέργειας κατά 30-35%. Όπως αναφέρει η εφημερίδα «Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ» στις 23 Ιανουαρίου 2024, 16:10, (ΚΥΠΕ): «Ολοκληρώθηκε και τέθηκε σε λειτουργία το καλοκαίρι του 2023 το Έργο για την εγκατάσταση Φωτοβολταϊκών (ΦΒ) Συστημάτων σε 405 σχολικά κτήρια, έπειτα από συμφωνία μεταξύ του Υπουργείου Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας (ΥΠΑΝ) και της Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου (ΑΗΚ). Το συνολικό κόστος του Έργου ανήλθε στα €6,6 εκατ…». Η κ. ΥΠΑΝ ανέλαβε καθήκοντα στο Υπουργείο Παιδείας την 1η Μαρτίου 2023. Ας αναλογιστεί ποια διακυβέρνηση έκανε αυτό το τεράστιο έργο και το βρήκε έτοιμο, ώστε να μπορέσει να προχωρήσει στις 07 Σεπτεμβρίου 2023 στην επιπόλαιη εξαγγελία ότι μέχρι το τέλος του 2026, σε βάθος τριετίας όπως είπε όλα τα Δημόσια Σχολεία της Κύπρου θα έχουν κλιματιστικά σε λειτουργία. Τώρα να θυμίσω τέθηκε άλλο ορόσημο! Δηλαδή μέχρι το τέλος της θητείας του κ. Νίκου Χριστοδουλίδη ΠτΔ θα ολοκληρωθεί το έργο με την εγκατάσταση των κλιματιστικών. Με το ορόσημο αυτό φαίνεται ότι διαφωνεί ο κ. Νίκος Μεγάλεμος, πρόεδρος της Σχολικής Εφορείας Λευκωσίας, ο οποίος δήλωσε την περασμένη εβδομάδα (16.09.2026) στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Παιδείας ότι: «Το είχαμε πει, το είχαμε αναφέρει, επιθυμία μας ήταν ότι θα ολοκληρώναμε μέσα στο 2026. Επειδή αναφέρθηκε ότι θα ολοκληρώσουμε το 2027, είναι αδύνατον να τελειώσουμε μέσα στο 2027, διότι εκεί που χρειάζονται υποσταθμοί η ΑΗΚ θέλει τουλάχιστον 18 μήνες», (sigmalive, 16.09.2026, 16:43). Αν η σημερινή κυβέρνηση δεν έβρισκε έτοιμο το έργο των φωτοβολταϊκών στα 405 σχολεία δεν θα είχε σήμερα ούτε την ηλεκτρική ισχύ ούτε την οικονομική δυνατότητα να τοποθετήσει ούτε ένα κλιματιστικό! Παραθέτω αμέσως τις αυτούσιες δηλώσεις που εκθέτουν την ΥΠΑΝ κ. Αθηνά Μιχαηλίδου. Οι ισχυρισμοί της περί δήθεν απόφασης για μη τοποθέτηση κλιματιστικών στα σχολεία πριν 3,5 χρόνια από την τότε διακυβέρνηση του ΔΗ.ΣΥ., και μάλιστα, όπως σημειώνει εμφαντικά, «ποτέ», διαψεύδονται από τα γεγονότα. Τα πιο κάτω αποτελούν την ατράνταχτη αλήθεια! Δήλωση ΥΠΑΝ Κώστα Χαμπιαούρη, 27 Νοεμβρίου 2019, alphanewslive Δήλωνε σχετικά, ξεκάθαρα και με σαφήνεια: «Μέσα στο πλαίσιο της ενεργειακής αναβάθμισης των Σχολικών κτηρίων και της τοποθέτησης των φωτοβολταϊκών συστημάτων, μελετάται και η εγκατάσταση κλιματιστικών. Είναι ένα ολοκληρωμένο πλάνο, που θα δώσει οριστική λύση στα προβλήματα θερμοκρασίας των αιθουσών χωρίς να επιβαρύνει τον προϋπολογισμό με υπέρογκο κόστος ρεύματος». Δήλωση ΥΠΑΝ Πρόδρομου Προδρόμου, 11 Μαρτίου 2021, « Ο Φιλελεύθερος» Κατά την παράδοση του πρώτου ολοκληρωμένου σχολείου με φωτοβολταϊκά στην Αθηένου, τόνιζε: «Τα σχολεία μας γίνονται ενεργειακά, αυτόνομα και πράσινα. Αυτή η υποδομή και η εξοικονόμηση πόρων είναι που μας επιτρέπουν να προχωρήσουμε με σοβαρές τεχνικές μελέτες για την ασφαλή εισαγωγή κλιματιστικών μονάδων καθώς τα υφιστάμενα ηλεκτρολογικά δίκτυα των παλαιών κτηρίων χρήζουν αναβάθμισης για να αντέξουν τα νέα φορτία». Η ΥΠΑΝ κ. Αθηνά Μιχαηλίδου κατόπιν των πιο πάνω αναφερθέντων καλείται να απαντήσει: 1. Αν επιμένει στη δήλωσή της, ας την αποδείξει εμπράκτως άμεσα και όχι με «έπεα πτερόεντα», δηλαδή, με γραπτές αποδείξεις ή δημοσιευθείσες δηλώσεις αξιωματούχων των διακυβερνήσεων του ΔΗ.ΣΥ.. 2. Πρέπει να ξεκαθαρίσει τη θέση της μετά τις δηλώσεις, που έγιναν από τον κ. Νίκο Μεγάλεμο, πρόεδρο της Σχολικής Εφορείας Λευκωσίας στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Παιδείας (16.09.2026). Συμφωνεί μαζί του ή διαφωνεί και εμμένει στο δεύτερο εξαγγελθέν ορόσημο περί του χρόνου δια την πλήρη λειτουργική και απρόσκοπτη λειτουργία των κλιματιστικών; Οφείλει να λάβει θέση δημόσια, σήμερα κιόλας, μιας και το δεύτερο ορόσημο που τέθηκε είναι πολύ κρίσιμο για ευνόητους λόγους! Και εδώ, δεν άκουσα να μας λέει ότι θα κερδίσει και αυτό το στοίχημα! Οι αντικειμενικές δυσκολίες που υπήρχαν πάντοτε (στατικότητα κτηρίων, παλαιότητα δικτύων της ΑΗΚ) αντιμετωπίζονταν από τις τότε διακυβερνήσεις του ΔΗ.ΣΥ. με μελέτες και σοβαρότητα. Γιατί πάνω από όλα για τις διακυβερνήσεις του ΔΗ.ΣΥ. ίσχυε όχι η λαοπλάνηση, αλλά η ειλικρίνεια, η ασφάλεια και η υγιεινή των παιδιών μας και των εκπαιδευτικών μας. Η απουσία ενός συγκροτημένου σχεδίου και οι ερασιτεχνικοί χειρισμοί αλλά και η έλλειψη πολιτικής ευθιξίας και σοβαρότητας οδηγούν σε αποσπασματικές κινήσεις και συνεχείς αναθεωρήσεις (ελπίζω όχι συνεχείς) χρονοδιαγραμμάτων δίνοντας στα παιδιά, στους γονείς και στους εκπαιδευτικούς ελπίδες που διαψεύδονται και χρονικά ορόσημα, που στο τέλος μένουν ανεκπλήρωτα. Η σημερινή κριτική μου ασκείται και επικεντρώνεται στο ότι η σημερινή πολιτική ηγεσία του ΥΠΑΝ εμφανίζεται να ενεργεί χωρίς το απαραίτητο επιτελικό πλάνο και τον μακροπρόθεσμο προγραμματισμό, που χαρακτήριζε τις διακυβερνήσεις του ΔΗ.ΣΥ.. Παρατηρούνται εξόφθαλμες αποσπασματικές κινήσεις και χαμηλής ποιότητας επικοινωνιακή διαχείριση, οι οποίες εγκλωβίζουν την ΥΠΑΝ σε αδιέξοδα (δεν μιλώ μόνο για τα κλιματιστικά) με σοβαρές επιπτώσεις στην ομαλή επίτευξη των στόχων της παιδείας του τόπου! Συνέπεια αυτού είναι λύσεις της τελευταίας στιγμής, που εμπερικλείουν -υπό το κράτος της πίεσης του χρόνου- κίνδυνο αποτυχίας. Ο πολιτικός αυτοσχεδιασμός οδηγεί συχνά σε αντιφάσεις καθώς τα ίδια τα γεγονότα αποδεικνύουν σαφέστατα τη μη ύπαρξη ενός απαραβίαστου και επαρκώς διασφαλισμένου σχεδιασμού! Για να υπάρξει ουσιαστική πρόοδος στην παιδεία απαιτείται η ειλικρινής αναγνώριση της θεσμικής συνέχειας του κράτους! Το έργο των φωτοβολταϊκών σε 405 Δημόσια Σχολεία υπήρξε η προνοητική βάση πάνω στην οποία έπρεπε να κτιστεί η επόμενη φάση της σχολικής αναβάθμισης. Αυτής των κλιματιστικών! Η άρνηση αυτής της προσφοράς και η προσφυγή σε ισχυρισμούς – τσόφλια που δεν ευσταθούν, όχι μόνο δεν επιλύουν τα τρέχοντα προβλήματα των σχολικών μονάδων, αλλά αναδεικνύουν μια απόλυτα ερασιτεχνική διαχείριση του θέματος, πολιτική ανεπάρκεια και το χειρότερο από όλα οδηγούν την ΥΠΑΝ στη χρήση της γλώσσας της αναλήθειας, δηλαδή, στη διατύπωση προσβλητικών πολιτικών δηλώσεων για τις διακυβερνήσεις του ΔΗ.ΣΥ., προκειμένου να καλύψει τα κενά των σχεδιασμών της. Και πρέπει να γνωρίζει η κ. ΥΠΑΝ ότι τέτοιες παλαιοκομματικές πολιτικές έχουν καταδικαστεί στη συνείδηση του λαού μας για πάντα. Και τέτοια πολιτικά ολισθήματα δεν φέρουν καμιά προστιθέμενη αξία και μάλιστα σε μια νέα πολιτικό! * Φιλόλογος, Επίτροπος Παραγωγής Πολιτικής για την ομάδα Σχολικής Εκπαίδευσης ΔΗ.ΣΥ.